Не болды?
АҚШ-тағы мектептердің бірінде тоғызыншы сынып оқушысы дәретханада атыс ашты. Құрбандар туралы толық ақпарат жоқ, бірақ зардап шеккендер бар екені белгілі. Құқық қорғау органдары оқиғаның мән-жайын анықтап жатыр, күдікті ұсталған.
Бұл — Америка үшін жат құбылыс емес. Әр жыл сайын ондаған мектеп атысы тіркеледі, ал пандемиядан кейінгі кезеңде балалар арасындағы зорлық-зомбылық пен психикалық проблемалар күрт өсті.
Неге бұл бізге маңызды?
Біздің балалардың көбі әлеуметтік желіде американдық контентті тұтынады. Олар «мектеп атысы» феноменін бейне ойындардан, фильмдерден және жаңалықтардан біледі. Кейбір жастар үшін бұл — нағыз қауіп емес, виртуалды сценарий.
Психологтардың айтуынша, мұндай оқиғалар балалардың психикасына әсер етіп, қорқыныш пен мазасыздық тудыруы мүмкін. Тіпті біздің мектептерде ондай қару жоқ болса да, балалар өз қауіпсіздігі туралы ойлай бастайды.
Тағы бір маңызды аспект — бұл оқиға бізге мектептегі қауіпсіздік мәдениеті туралы ойлануға негіз береді. Біздің елде де мектептерде конфликтілер, буллинг және зорлық жағдайлары кездеседі, бірақ оларға көбінесе жеткілікті көңіл бөлінбейді.
Ата-аналар не істеуі керек?
Біріншіден, балаңызбен жаңалықты талқылаңыз. Одан не білетінін сұраңыз, не ойлайтынын біліңіз. Егер ол қорқыныш білдірсе, тыныштандырыңыз: оның мектебінде мұндай қауіп жоқ және ол қауіпсіз.
Екіншіден, балаңыздың әлеуметтік желідегі контентін бақылаңыз. Кейбір жасөспірімдер зорлық көріністеріне қызығып, оларды «крутым» деп санайды. Бұл қауіпті тенденция.
Үшіншіден, мектептегі психологпен сөйлесіңіз. Егер балаңыз агрессия танытса, оқшауланса немесе өзін-өзі ұстауы өзгерсе — бұл дабыл қағуға себеп.
Соңында, балаңызға қауіпсіздік ережелерін үйретіңіз: қауіпті жағдайда қалай әрекет ету керек, кімге хабарласу керек, қандай жерлерде жасырынуға болады. Бұл біздің мектептерде де артық болмайды.
Қорытынды
Мектеп атысы — бізден мыңдаған шақырым жерде болған оқиға. Бірақ балаларымыздың қауіпсіздігі әмбебап құндылық. Біз бұл оқиғадан сабақ алуымыз керек: балалармен сөйлесу, олардың эмоцияларын тыңдау және мектептегі атмосфераға мән беру.
Есіңізде болсын: қауіпсіздік — бұл тек құлыптар мен камералар емес, бұл баланың өзін қауіпсіз сезінетін орта. Оны біз бірге жасаймыз.
