Үш жылда 600 мектеп — орташа есеппен жылына 200. Бұл Қазақстан үшін шынымен үлкен қарқын. Елдің бірқатар өңірінде, әсіресе оңтүстік және шығыс облыстарда, мектептердің тапшылығы оқушылардың үш ауысымда оқуына, демек, кейбіреулері таң сәріде немесе кеш кешке оқитынына алып келіп отырған. Жаңа ғимараттар ең алдымен осы мәселені шешуге тиіс.
Президенттің мәлімдемесі — есеп берудің бір түрі. Бірақ ата-аналар үшін нақты сұрақ басқа: бұл мектептердің қайсысы менің балама жетеді?
Неліктен мектеп салу жеткіліксіз
Жаңа мектеп салу — бастама, соңы емес. Ғимарат дайын болғанда мұғалім, оқулық, цифрлық жабдық, спортзал мен зертхана керек. Қазақстандық білім беру жүйесінің созылмалы проблемасы — осы кешенді жоспарлаудың жетіспеуі. Бір өңірде заманауи үш қабатты ғимарат тұрса, екінші жерде сол мектепте тәжірибелі мұғалім жоқ.
Ата-аналар бұны жақсы біледі: мектептің жаңалығы аттестаттың сапасын кепілдемейді. ЕНТ нәтижелері, грантқа ие болу мүмкіндігі — соның бәрі нақты оқытушылардың деңгейіне тікелей байланысты.
Ең аз қамтылған өңірлер бірінші пайда болады
Жаңа мектептердің басым бөлігі халық саны жедел өсіп жатқан және бұрынғы инфрақұрылымы тозған аймақтарға бағытталған деп болжауға болады — Алматы, Шымкент, Түркістан облысы, Жамбыл. Нақты бөлудің толық картасы жарияланбаса да, жалпы үрдіс осылай: қала маңы мен оңтүстік аудандар артықшылықты аймақтар.
Егер сіздің балаңыз осы өңірдің мектебінде оқыса — жаңа ғимарат ауысым кестесін жеңілдетуі, жол ара қашықтығын қысқартуы мүмкін. Жекелеген жағдайларда бұл оқушының күнделікті жүктемесін де азайтады.
Ата-ана не жасай алады
Жаңа мектеп ашылды деген ақпарат пайда болғанда — тек орналасқан жерін емес, сыныптардың толымдылығын, педагог құрамын және қандай бейіндік бағыттар ұсынылатынын анықтаңыз. Мектептің материалдық базасы ашылған жылы күшті болса да, екінші-үшінші жылы кадр тұрақтылығы маңыздырақ болады.
Ауысым мәселесі шешілсе де, пән тереңдігі мен ЕНТ-ке дайындық деңгейін мектеп ата-аналар жиналысында немесе мектеп сайтындағы статистика арқылы бақылаған дұрыс. Ашықтық — жақсы мектептің белгісі.
Сан мен сапа арасындағы кернеу
600 мектеп — бұл елдің инфрақұрылымға ақша жұмсайтынын көрсетеді. Ал Қазақстандағы ЕНТ нәтижелерінің өңірлік алшақтығы, қала мен ауыл арасындағы сапа айырмашылығы — бұл тек ғимаратпен шешілмейтін мәселе екенін дәлелдеп тұр.
Президенттің мәлімдемесі саяси маңызды. Бірақ ата-ана үшін маңыздырақ сұрақ — осы 600 мектептің ішінде балаларды ЖОО-ға жеткізетін мұғалімдер бар ма? Бұл сұраққа жауап тек бірнеше жыл өткен соң ғана нақты берілмек.
