Алаяқтар не ұсынады?
Zakon.kz хабарлауынша, қазір әлеуметтік желілер мен мессенджерлерде «ЕНТ-2027 дайын жауаптарын» сататын жарнамалар көбейген. Алаяқтар мектеп оқушыларына және олардың ата-аналарына хабарласып, тест сұрақтары мен дұрыс жауаптарды ақылы түрде беретінін айтады. Бағалары — бірнеше мың теңгеден бастап жүздеген мың теңгеге дейін жетеді.
Бұл схема жаңа емес, бірақ әр жыл сайын жаңа бейнеде қайта пайда болады. Биылғы ерекшелігі — алаяқтар ЕНТ-2027 туралы алдын ала айтып, «ерекше мүмкіндік» деп балалардың мазасын пайдаланады. Олар құжаттарды, «ішкі ақпаратты» және болжамды жауаптарды көрсетіп, сенім ұялатады.
Неге бұл балаңызға қауіпті?
Бірінші қауіп — ақша мен жеке деректерді жоғалту. Алаяқтарға толем жасағаннан кейін сіз хабарласа алмайтын боласыз. Ал одан да ауыр жағдай — балаңыздың тест нәтижелеріне немесе түсу процесіне әсер етуі мүмкін деген қауіп. Ешқандай «дайын жауап» жоқ, өйткені ЕНТ-ның сұрақтары қатаң құпияда сақталады.
Қазақстанда Ұлттық тестілеу орталығы бұл мәселеге байланысты ресми ескерту жасаған: ЕНТ-2027 форматы әлі бекітілмеген, сондықтан кез келген «нақты жауап» — өтірік. Балаңыздың болашағы сыбайлас жемқорлық әрекетпен байланысты болса, оның нәтижелері жоққа шығарылуы мүмкін және ол әкімшілік жауапкершілікке тартылады.
Ата-аналарға кеңес: не істеу керек?
Біріншіден, балаңызбен дайын жауап сатып алудың салдары туралы ашық сөйлесіңіз. Оған тестілеуді өз білімімен тапсырудың маңызын түсіндіріңіз. Екіншіден, ешқандай бейтаныс сілтемелерге өтпеуді, SMS хабарламаларға жауап бермеуді үйретіңіз.
Үшіншіден, алаяқтық әрекетке тап болсаңыз, бұл туралы полицияға және Ұлттық тестілеу орталығына хабарлаңыз. Балаңызға — тек өз біліміне сену керектігін, ал грантқа түсу мүмкіндігі әрқашан болатынын айтыңыз. Жалған уәделерге сенгеннен гөрі, дайындыққа уақыт бөлген әлдеқайда тиімді.
